Omkleedprocedure isolatiekamers (THIP 2005-6)
Vraag:
Bij isolatie van een patiënt op een isolatiekamer
worden door het personeel soms hoofdbedekking,
– een mond/neusmasker, overschort en handschoenen gedragen. Deze
beschermingsmiddelen worden aangetrokken in de sluis. Na behandeling cq.
verzorging van de patiënt in de isolatiekamer moeten de persoonlijke
beschermingsmiddelen weer worden uitgetrokken. In welke volgorde moet deze
beschermingsmiddelen weer worden uitgetrokken om besmetting van de medewerker
te voorkomen?
Antwoord:
Inleiding
Tijdens een studiedag "Isolatie van A tot
Beter" gehouden op 13 september 2005 waar een groot aantal deskundigen op
het gebied van de infectiepreventie aanwezig waren, werd deze vraag door de
voorzitter van die dag Prof. Dr. A. Voss ook gesteld. De aanwezigen werden
door de voorzitter in vier groepen ingedeeld om de omkleedprocedure in beeld
te brengen. Alle vier de groepen hadden een andere methode van het uittrekken
cq afdoen van de persoonlijke beschermingsmiddelen.
Patiënten opgenomen in strikte isolatie dragen
pathogene micro-organismen bij zich. De algemene voorzorgsmaatregelen worden
bij dergelijke micro-organismen niet voldoende geacht om verspreiding naar
andere personen ( patiënten en medewerkers) te voorkomen. Als extra maatregel
boven op de algemene voorzorgsmaatregelen wordt de patiënt dan ook in strikte
isolatie opgenomen. De persoonlijke beschermingsmiddelen dient om de medewerker
en de anderen patiënten te beschermen tegen de pathogene micro-organismen van
de patiënt. Deze middelen worden in de sluis aangedaan/aangetrokken en aldus
beschermd treedt men de kamer van de patiënt binnen.
Na behandeling c.q. verzorging van de patiënt zijn de persoonlijke
beschermingsmiddelen besmet met m.o. afkomstig van de patiënt. De volgorde
van afdoen/uittrekken van de beschermende kleding bepaalt de besmetting van de
eigen kleding en/of de huid/haren van de medewerker.
Handschoenen
Bij beëindiging van de werkzaamheden bij de patiënt
en in de patiëntenkamer worden, voordat men de kamer verlaat, eerst de
handschoenen uitgetrokken en desinfecteert men de handen met een handalcohol.
Hierna kan men de deur openen en sluiten en wordt
de deurknop niet besmet.
Beschermingsbril
Indien een beschermende bril wordt gedragen, wordt
deze in de sluis afgedaan. De bril wordt gedesinfecteerd met een voor dat doel
geschikt desinfectans.
Overschort
Hierna wordt het overschort uitgetrokken. Het
overschort is besmet met m.o. afkomstig van de patiënt. Met het uittrekken
van het overschort kan verstuiving ontstaan. Het disposable overschort wordt
binnenstebuiten opgevouwen en weggedaan in een afvalzak. Indien er gebruik
wordt gemaakt van een re-usable overschort wordt dit schort binnenstebuiten
opgehangen.
Mond/neusmasker
Omdat tijdens het uittrekken van de jas verstuiving
kan plaatsvinden en micro-organismen daardoor in de lucht kunnen komen, wordt
het mond/neusmasker pas na het uittrekken en wegdoen cq. ophangen van het
overschort, afgedaan. Hierbij dient voorkomen te worden dat het gelaat wordt
aangeraakt.
Muts
Als laatste wordt de muts verwijderd. Hierbij
dient, net als bij het afdoen van het masker, voorkomen te worden dat het haar
wordt aangeraakt.
Afval
Al het disposable materiaal kan worden afgevoerd
als bedrijfsafval of afval met een infectierisico. Indien de patiënt is
opgenomen met de diagnose anthrax, virale haemorrhagische koortsen zoals Lassa,
Marburg etc., dan dient het afval te worden afgevoerd als afval met een
infectierisico of wordt het eerst geautoclaveerd in een destructie autoclaaf.
Al het afval afkomstig van patiënten opgenomen in
een isolatiekamer voor MRSA, tuberculose, waterpokken etc. wordt als gewoon
bedrijfsafval afgevoerd.
Handdesinfectie
Na het uittrekken/afdoen van alle persoonlijke
beschermingsmiddelen en het wegdoen van dit materiaal alsafval met een
infectierisico, dan wel bedrijfsafval, worden de handen weer gedesinfecteerd
met een handalcohol alvorens men de sluis verlaat.
Conclusie:
Met het aanhouden van deze volgorde en het
uitvoeren van 2 maal handdesinfectie wordt voorkomen dat de eigen kleding en
de huid door het uittrekken van de kleding worden besmet en micro-organismen
van de patiënt in strikte isolatie de ziekenhuisomgeving kunnen bereiken.

Auteur:
Thea Daha
Hygieniste Werkgroep Infectiepreventie.
T(H)IP-DOC - Tijdschrift voor Hygiene en Infectiepreventie